Krocionogi i ich zwalczanie.

Jesień każdego roku, jeśli jest zbyt wilgotna, zakłóca życie krocionogów. Opuszczają one wtedy swoje siedliska i kryjówki, a w poszukiwaniu suchych miejsc przemieszczają się w kierunku siedzib ludzkich, w okolice różnych budynków i ich pomieszczeń, gdzie wokół fundamentów tworzą kilkucentymetrowej grubości warstwę wijących się „robaków”.

Masowe migracje krocionogów są znane od dawna. Często gromadzą się w dużej liczbie na trawnikach, wokół domów, a część wchodzi do wewnątrz budynków i zasiedla piwnice.

Krocionogi (Julida) stanowią rząd Diplopoda w typie stawonogów. Są to zwierzęta średniej wielkości, od 2 do 47 mm długości, o ciele silnie wydłużonym i walcowatym. Ciało krocionogów pokrywa twardy zewnętrzny pancerz, zawierający dużo soli wapniowych (dlatego nieprzyjemnie chrzęszczą, gdy są przypadkiem rozdeptywane).

Krocionogi posuwają się powoli do przodu, równomiernie, ruchem płynnym. Nogi poruszając się tworzą fale ruchowe, przesuwające się od tyłu ciała ku przodowi. W spoczynku lub zaniepokojone zwijają się w kłębek i zapadają w nieruchome odrętwienie. Niektóre krocionogi wydzielają wtedy płyn obronny o nieprzyjemnym zapachu. Niektóre gatunki bronią się wytwarzanym kwasem pruskim.

Osobniki dorosłe i larwy krocionogów Zimują we wgłębieniach, szczelinach lub wygrzebanych jamkach w ziemi. Pełny rozwój larw trwa rok. Krocionogi żyją od 3 do 5 lat.

Krocionogi zasiedlają zwykle wilgotne miejsca i w ciągu dnia przebywają w kryjówkach, pod opadłymi liśćmi, kamieniami, deskami, belkami, pod skrzyniami i doniczkami. Żyjąc w wierzchniej warstwie gleby odżywiają się butwiejącymi szczątkami roślin oraz kiełkującymi nasionami. Występując w uprawach uszkadzają wschodzące młode rośliny. W szklarniach podgryzają zakorzeniające się sadzonki goździka oraz młode pędy paproci.

Na poletko uprawne i pole krocionogi zwabiają powstające przy kiełkowaniu nasion cukry oraz produkty rozpadającej się tkanki kiełkujących nasion. Później przechodzą na rozwijające się młode roślinki. Szkodliwość ich zwiększa się w okresie chłodnej pogody, która opóźnia i przedłuża okres kiełkowania nasion. Żywiąc się butwiejącymi szczątkami roślin odgrywają pożyteczną rolę, gdyż przyśpieszają procesy przemiany materii organicznej w glebie.

Do najpospolitszych należy krocionóg krwawoplamy, krocionóg czarny i krocionóg brunatny.

Krocionóg krwawoplamy
(Blaniulus guttulatus) ma ciało walcowate, barwy zmiennej, od białawoszarej do szarożółtej. Długość ciała samca wynosi 7.5-14 mm, a samic od 7.5 do 14 mm. Samce mają 37-50 segmentów, a samice są zbudowane z 41-60 segmentów. Samiec ma 59-87 par nóg, a samica od 67 do 103 par.
Krocionóg krwawoplamy jest coraz bardziej związany z działalnością człowieka i mu towarzyszy. Występuje na plantacjach truskawki, ziemniaka, buraka, ogórka, grochu, fasoli i wielu innych roślin. Uszkadza kiełkujące nasiona i młode rośliny w gruncie i pod osłonami.
Krocionóg czarny (Cylindroiulus teutonicus) Jest gatunkiem zachodnioeuropejskim. Przez Polskę przebiega jego wschodnia granica zasięgu, dlatego występuje liczniej w zachodniej części naszego kraju.

Krocionóg czarny
jest błyszczący, walcowaty, barwy brunatno-czarnej. Jego ciało składa się z 38-53 segmentów, których pancerze łączą się tworząc zwartą, mocną okrywę ciała. U samca jest od 63 do 85 par nóg, a u samicy – 65-97 par nóg. Długość samca wynosi 19-32 mm, a szerokość ciała 1.6-2.6 mm; wymiary samic są następujące: długość 18 -37 mm, szerokość 2-3.2 mm.
Krocionóg czarny występuje pospolicie w polu i w zabudowaniach, np. w szklarniach, gdzie uszkadza większość uprawianych roślin. W polu niszczy rośliny okopowe. Krocionóg czarny pojawia się licznie wokół budynków i wchodzi do pomieszczeń na parterze i do piwnic. Nie kąsa ludzi, ani zwierząt domowych, ale niepokoi swoją nadmierną liczebnością.

Krocionóg brunatny
(Cylindroiulus frisius) występuje w szklarniach, w uprawach pod osłonami oraz w ogrodach warzywnych i w parkach. Ma barwę szarobrunatną. Ciało jest zbudowane z 34-50 pierścieni. Samiec ma 49-77 par nóg, a samica 67-91 par. Długość ciała samca wynosi 9.5-14 mm, szerokość 0,7-1.0 mm; u samicy odpowiednio 13-19 mm i 1.1-1.4 mm. Oczy tworzą jedną czarną plamkę.

Zwalczanie krocionogów:

• Poprawić drenaż wokół budynków. Usunąć wszystkie miejsca, w których gromadzi się wilgoć: odpady drewna (deski, wióry), stosy kamieni, ściętą trawę, opadłe liście, gnijącą materię organiczną, itp.
• Poprawić warunki kompostowania.
• Nie przechowywać drewna kominkowego na ziemi.
• Dbać o trawnik: często ścinać trawę, przewietrzać, ograniczyć podlewanie, aby nie był ciągle wilgotny. Ściętą trawę trawnikową zbierać i usuwać z terenu chronionego.
• Rozkładać przynęty przygotowane z otrąb, cukru i insektycydu; może być też pokrojona sałata lub rzodkiewki potraktowane insektycydem.
• Wszystkie otwory prowadzące z zewnątrz do wewnątrz budynku uszczelnić. Szczególnie zadbać o siding, okna, drzwi, przejścia rur i przewodów elektrycznych.
• Krocionogi preferują wilgotne miejsca, stąd do zabiegu chemicznego należy wybrać produkty biobójcze z grupy pyretroidów w formie użytkowej CS (mikrokapsułkowane) lub WP, bo tylko te są najskuteczniejsze w wilgotnych miejscach. Zlecić wykonanie zabiegu chemicznego firmie DDD CleanSpot.
• Krocionogi ukryte w szczelinach i szparach budynku niszczyć za pomocą preparatów pylistych. Po zabiegu należy je uszczelnić.
• Trawniki, w których licznie występują krocionogi, można opryskać (zabieg dezynsekcji) środkiem ochrony roślin z grupy pyretroidów, a najlepiej zastosować środki w formie granulatów doglebowe.
• W polu zaleca się wapnowanie gleby, a podłoże szklarniowe należy dezynsekować metodami fizycznymi (gorąca para wodna) lub metodami chemicznymi (insektycydy granulowane stosowane do niszczenia szkodników glebowych). Zabiegom zawsze należy poddać ziemię kompostową, która bywa silnie zasiedlona przez krocionogi.

Zwalczanie krocionogów nie jest proste, pomagają w tym zabiegi dezynsekcji przeprowadzane przez firmę CleanSpot. Dezynsekcja warszawa, zagławiani ULV.Gruby pancerz przesycony solami mineralnymi doskonale chroni ciało szkodników przed toksycznym działaniem produktów biobójczych i środków ochrony roślin. Gdy metoda chemiczna nie jest zawsze skuteczna, wtedy należy zastosować zespół zabiegów niechemicznych. Jednoczesne wdrożenie wszystkich dostępnych metod zwalczania krocionogów gwarantuje utrzymanie szkodników w takiej liczebności wokół zakładu, że nie są dokuczliwe i nie stanowią one zagrożenia dla produkowanej żywności.